Skenarët e paqëndrueshmërisë së thellë politike përreth Vladimir Putinit paraqiten nga një analizë e Forbes, sipas së cilës qëndrimi i presidentit rus në pushtet ka të ngjarë të kërcënohet brenda tre viteve të ardhshme.
Analiza e revistës amerikane, e nënshkruar nga kolumnisti Melik Kaylan, bazohet në vlerësime të rrjedhës së luftës në Ukrainë, ekuilibrave të brendshëm në Rusi dhe presioneve ndërkombëtare që po formohen rreth Kremlinit.
Putini paraqitet në artikull si një udhëheqës që përballet me një sërë sfidash gjithnjë e më komplekse, të cilat sipas analistit mund të çojnë në zhvillime të shpejta. Sipas analizës, lufta në Ukrainë është shndërruar nga një “operacion i shpejtë” në një konflikt afatgjatë rraskapitës, me një kosto të konsiderueshme për Moskën.
Sulmet e vazhdueshme ukrainase ndaj infrastrukturës ushtarake dhe energjetike brenda territorit rus, si dhe vështirësitë në jetën e përditshme të popullsisë, paraqiten si faktorë që po e shkatërrojnë gradualisht imazhin e stabilitetit të Kremlinit.
Analisti argumenton se në regjimet autoritare “imazhi i kontrollit” është thelbësor. Kur kjo fillon të thyhet, legjitimiteti politik i udhëheqësit dobësohet më shpejt sesa në sistemet demokratike.
Artikulli i Forbes paraqet dy versione kryesore se si mund të zhvillohet karriera politike e Putinit.
Skenari i parë përfshin një përmbysje të papritur të Putinit, e cila mund të rezultojë ose nga konflikti i brendshëm ose edhe nga vrasja. Në këtë rast, sipas Kaylan, do të pasonte një periudhë konkurrence e fortë për pushtet, pasi qendra të ndryshme pushteti do të përpiqeshin të mbushnin boshllëkun.
Skenari i dytë është më “institucional” dhe përshkruhet si një fund politik i kontrolluar, përmes një procesi të tipit “gjyq i inskenuar”, ku Putini do të transformohej në kurbanin qendror të regjimit. Në këtë mënyrë, siç pohon analiza, elitat ruse përreth tij mund të distancoheshin nga përgjegjësitë e luftës dhe të ruanin vazhdimësinë e aparatit shtetëror.
Artikulli i plotë:
Putini është në telashe të pafundme – në shumë nivele. Le të shqyrtojmë ashpërsinë e situatës së tij, rezultatet e mundshme dhe afatet kohore të mundshme. Ja intervista ime e fundit ku parashikoj rënien e Putinit në një podcast të shquar, përkatësisht në nën-reportazhin e Sebastian Junger. Junger është një gazetar lufte me famë botërore, autor fitues çmimesh dhe krijues dokumentarësh. (Ai gjithashtu shkroi librin The Perfect Storm që u bë film – dhe një frazë e re në gjuhën tonë. E rekomandoj nën-reportazhin e tij me entuziazmin më të madh.)
Për shkak të sulmeve të pandërprera të dronëve ukrainas, Krimea është praktikisht e shkëputur nga furnizimi me karburant. Një bllokim trafiku me makina shumë kilometra të gjata që përpiqen të largohen nga gadishulli në sezonin kulmor turistik e bën të vështirë për t’u parë. Rusët kanë vetëm një kanal të fundit për furnizimin me karburant: urën e Kerçit – një vepër arkitekturore shumë simbolike, e bombarduar shumë herë, por ende në këmbë. Kamionët me benzinë që kalojnë përtej do të paraqesin një objektiv të përshtatshëm, duke premtuar një top zjarri masiv nëse goditen nga një sulm. Burimet e mia brenda inteligjencës ukrainase më thonë se një sulm i tillë në një shkallë masive është i afërt.
Të gjithë e dimë se si ka ndryshuar rryma në luftën e Ukrainës, por optika ka po aq rëndësi sa realiteti në terren. Kur ndodhin fatkeqësi kaq të veçanta sa as Putini dhe as publiku rus nuk mund t’i injorojnë, vetë realiteti ndryshon. E gjithë aventura barbare në Ukrainë do të duket si një katastrofë. Putini nuk mund ta shmangë njollosjen. Në të vërtetë, kur ai nuk mund të kontrollojë as optikën, efekti shumëfishohet, ora fillon të ecë drejt fundit të tij. Humbja e besueshmërisë çon në humbjen e legjitimitetit në një regjim despotik.
Një bloger ushtarak rus, Aleksandr Lunin, veteran i pushtimit të Ukrainës, kohët e fundit publikoi një video që paralajmëronte për kryengritje dhe kërkonte një intervistë personale televizive me Putinin. Ai foli për sekretet që i ishin thënë nga nivelet më të larta se duhej t’ia tregonte Putinit. Numërimi i fundit kishte 11 milionë shikime. Ai pasoi me një video tjetër që zbutte qëndrimin e tij, por kjo nga ana tjetër u pasua shpejt nga një video mbështetëse nga një grup ushtarësh që kërcënonin se do t’i drejtonin armët e tyre ndaj oficerëve të tyre torturues. Lunin tani është në burg. Revolta e Prighozinit vjen qartë në mendjen e publikut.
Video të sulmeve ukrainase kundër instalimeve ushtarake, elektrike dhe të karburantit si pranë Moskës ashtu edhe në rajonet e largëta ruse qarkullojnë vazhdimisht. Gratë me ndikim që qajnë dhe nuk arrijnë të gjejnë benzinë për makinat e tyre janë kudo. Ndërkohë, qarkullojnë edhe video të burrave në rrugët ruse që detyrohen të hyjnë në ushtri. Shpesh me të afërm që përpiqen të bllokojnë automjetet e rrëmbyesve të tyre. Pse vetë forcat e rendit nuk po shërbejnë në vijën e frontit është pyetja që bëhet në rrugë.
Le të mos harrojmë se, historikisht, ka ndodhur ndryshim regjimi dhe perandoria e Moskës është shembur dy herë gjatë shekullit të kaluar për shkak të fushatave katastrofike ushtarake të huaja – Luftës së Parë Botërore dhe pushtimit të Afganistanit.
Ndërsa presioni rritet mbi Putinin, elitat përreth tij po mendojnë për fatin e tyre dhe po gjejnë njerëz si Aleksandr Lunin për të shprehur frikën e tyre. Popullsia mund të nxjerrë përfundimin vetëm se ose Putini është përgjegjës, ose elitat përreth tij po e pengojnë atë të kuptojë dhe të ndreqë situatën. Në fillim, ata do të fajësojnë elitat. Kjo është arsyeja pse elitat do të rebelohen edhe para se ta bëjë ushtria – nga frika.
Ky artikull parashikoi pushtimin e Ukrainës në vitin 2022 një muaj më parë, dhe rezultatin katastrofik, kur shumica e të ashtuquajturve ekspertë dhe gazetarë e përçmuan vetë mundësinë.
Putini ka një sërë mbrojtjesh të sigurta, ekuivalente me rojet pretoriane. Ai ka njësitë e tij të trupave të rojeve, duke përfshirë një numër milicish sigurie si FSB-ja, trupat e ministrisë së brendshme ose garda kombëtare (Rosgvardia me 300 mijë trupa) dhe 30,000 elementë të drejtpërdrejtë të trupave të rojeve, policinë dhe të ngjashme. Ai i ka përdorur ato për të kundërvepruar njëri-tjetrin gjatë viteve. Por secili prej tyre përfaqëson gjithashtu një kërcënim, me besnikërinë para së gjithash ndaj shefit të tyre. Një luftë civile midis tyre është një skenar.
Pyetja se si do të ndodhë fundi i Putinit varet më tepër nga rezultati që është planifikuar. Të vrasësh shpejt Putinin dhe pastaj të luftosh për pushtet do të thotë të neutralizosh kërcënimin e tij që në fillim kundër çdo komplotisti përpara se besnikët e tij të mund të reagojnë. Por kjo gjithashtu zhduk një mundësi thelbësore – të organizosh një gjyq spektakël dhe ta fajësosh atë për të gjitha të këqijat e sundimit të tij, duke i shfajësuar kështu të tjerët. Kjo i lejon sistemit dhe elitave të tij të qëndrojnë në vend me kaos minimal. Dikush mund ta quajë opsionin e Çausheskut. Në atë rast, despoti famëkeq rumun i epokës së Luftës së Ftohtë u ekzekutua shpejt (së bashku me gruan e tij) nga krerët e ushtrisë, ndërsa ish-elitat e tij vazhduan të drejtonin gjërat nën një sistem nominalisht demokratik.
Që skenarë të tillë po paraqesin një kërcënim mund të kuptohet nga vdekja misterioze e Sergei Ivanov, aleatit dhe mikut të hershëm të Putinit, më 26 qershor në moshën 73 vjeç. Ivanov shihej gjithashtu si pasardhësi i tij i mundshëm për vite me radhë. Ai ishte ai personazh i rrallë në krye që kishte një pushtet dhe pandëshkueshmëri të tillë saqë në fakt guxonte të kritikonte situatën herë pas here. Kremlini njoftoi menjëherë vdekjen e tij pa dhënë asnjë shkak vdekjeje. Ivanov, i afërt me Putinin që nga vitet 1970 e tutje, u distancua nga pushteti zyrtar disa herë, por mbeti shumë i lidhur me FSB-në.
Ky lloj incidenti krijon probleme për Putinin. Ndërsa rivalët e mundshëm eliminohen menjëherë, të tjerët do ta shohin veten në rrezik dhe do të lëvizin kundër tij në pritje. Me paranojën që shumohet rreth tij, çdo gjë mund të shkaktojë fundin. Sulme më dramatike ukrainase ndaj Moskës. Mungesa ushqimore. Kryengritje secesioniste në provinca si Tatarstani, Bashkortistani apo Çeçenia. Pushtimi i Krimesë nga Ukraina. Mbi të gjitha, veprimet e Kinës. Nëse Pekini vendos se Putini si një udhëheqës në dobësim është një pengesë për interesat e veta, kjo mund të shkaktojë rënien e tij në mënyra të ndryshme. Duke ndërprerë ndihmën për luftën. Duke u zhvendosur në Siberi. Siç është, Kina e kufizon rëndë ndihmën e saj për ekonominë ruse. Tashmë, ajo ka refuzuar të financojë tubacionin Siberia 2 që shkon direkt në Kinë.
Ditët e Putinit janë të numëruara. Nëse harku i narrativës vazhdon ose përkeqësohet, ai ka të ngjarë të rrëzohet brenda tre vjetësh.
© Panorama.al
