Shoqata Ndërkombëtare e Transportit Ajror (IATA) ka paralajmëruar se rritja e çmimeve të karburantit për avionë në Evropë është e pashmangshme, ndërsa kriza e vazhdueshme në Ngushticën e Hormuzit dhe pasiguria rreth vazhdimit të konfliktit në Lindjen e Mesme vazhdojnë.
Drejtori i Përgjithshëm i IATA-s, Willie Walsh, i tha BBC-së se ndërsa disa linja ajrore kanë ulur së fundmi çmimet në Evropë për shkak të kërkesës më të ulët, linjat ajrore nuk mund të vazhdojnë të përballojnë kostot e rritura operative për një kohë të pacaktuar.
“Nuk ka asnjë mënyrë që linjat ajrore të vazhdojnë të përballojnë kostot shtesë me të cilat po përballen”, tha ai. Ai shpjegoi se disa oferta dhe zbritje mund të vazhdojnë përkohësisht për të stimuluar kërkesën, por “me kalimin e kohës është e pashmangshme që çmimi i lartë i naftës të reflektohet në çmime më të larta të biletave”.
Rritja e çmimeve të karburantit ka ndikuar tashmë në koston e fluturimeve me distanca të gjata, ku janë regjistruar rritje të ndjeshme të çmimeve të biletave.
Pezullimi i lundrimit të lirë në Ngushticën e Hormuzit për shkak të konfliktit të SHBA-së dhe Izraelit me Iranin ka shkaktuar turbulenca serioze në tregun e karburantit për avionë, duke intensifikuar shqetësimet për mungesa të mundshme në muajt në vijim.
Evropa dhe veçanërisht Britania janë shumë të varura nga importet e karburantit nga Lindja e Mesme dhe tashmë po kërkojnë burime alternative furnizimi.
Javën e kaluar, Bashkimi Evropian tha se nuk kishte asnjë pengesë rregullatore për linjat ajrore evropiane që përdorin karburantin amerikan për avionët, për sa kohë që tranzicioni bëhej me kujdes.
Komisioneri Evropian i Energjisë, Dan Jorgensen, tha të mërkurën se nuk priste mungesa të mëdha në afat të shkurtër, por nuk përjashtoi problemet afatgjata të furnizimit. Drejtori ekzekutiv i Tui,
Sebastian Ebel, e përsëriti këtë pikëpamje, duke thënë se nuk priste mungesa karburanti në muajt e ardhshëm.
Megjithatë, Willie Walsh paralajmëroi se shqetësimet mbetën në Britani, kryesisht për shkak të kërkesës në rritje të verës.
“Problemi kryesor për Mbretërinë e Bashkuar është koha”, vuri në dukje ai. “Korriku dhe gushti zakonisht shohin një rritje prej 25% të fluturimeve dhe nevojave për karburant krahasuar me marsin.”
Ai tha se nëse nuk sigurohen furnizime të mjaftueshme alternative, mungesat mund të ndodhin gjatë sezonit kulmor të verës. Në të njëjtën kohë, ai u përpoq t’i qetësonte udhëtarët, duke theksuar se nuk kishte arsye për panik dhe se anulimet masive të fluturimeve mund të shmangeshin.
Shefi i IATA-s shtoi se edhe nëse Ngushtica e Hormuzit do të hapej menjëherë, ndikimi në çmimet e karburantit nuk do të zhdukej shpejt.
“Sido që ta shikoni, ky problem do të vazhdojë për disa muaj dhe madje mund të shtrihet edhe në vitin e ardhshëm”, theksoi ai.
Nga ana e saj, qeveria britanike tha se linjat ajrore të vendit “nuk po përjetojnë aktualisht mungesë të karburantit të aviacionit”, ndërsa një zëdhënës i qeverisë tha se furnizuesit po mbajnë rezerva sigurie.
Në të njëjtën kohë, Londra po punon me industrinë e aviacionit për të ruajtur fluturimet normale dhe po shqyrton masa që do t’i ndihmojnë linjat ajrore të planifikojnë realisht itineraret e tyre për të shmangur ndërprerjet dhe problemet e papritura me pushimet e pasagjerëve.
© Panorama.al
