Gjykata Kushtetuese ka zbardhur vendimin e 17 Janarit 2025, për Sali Berishën, të cilit i rrëzoi kërkesën për shfuqizimin e masës së sigurisë “arrest në shtëpi”.
Gjykata, pasi shqyrtoi fillimisht kriteret e legjitimimit të kërkuesit, arriti në përfundimin se ai legjitimohet si për kundërshtimin e vendimeve gjyqësore për zëvendësimin e masës së sigurimit personal, ashtu edhe për kundërshtimin e procedurës së ndjekur nga Kuvendi për dhënien e autorizimit për caktimin ndaj tij të masës së arrestit në shtëpi.
Gjykata vlerësoi se pretendimet në lidhje me pavarësinë dhe paanshmërinë e gjykatave të posaçme për shkak të ligjit nr. 95/2016 nuk mund të merret në shqyrtim pasi përbën gjë të gjykuar.
Po kështu pretendimet në lidhje me parimin e sigurisë juridike për shkak të paqartësisë së dispozitave procedurale penale që lidhen me kohën e ekzekutimit të masave të sigurimit, nuk mund të merren në shqyrtim pasi kërkuesi nuk kishte shteruar mjetet juridike.
Pjesë nga vendimi i zbardhur i GJK:
Gjykata konstaton se GJKKO-ja e Apelit dhe Kolegji Penal i Gjykatës së Lartë e kanë marrë në shqyrtim pretendimin e kërkuesit për ligjshmërinë dhe kushtetutshmërinë e procedurës së ndjekur nga Kuvendi, dhe i kanë dhënë përgjigje të arsyetuar për të.
Në vlerësimin e Gjykatës, shqyrtimi i pretendimit për ligjshmërinë e procedurës së ndjekur nga Kuvendi nuk hyn në juridiksionin e gjykatave që shqyrtojnë masat e sigurimit personal. Për këtë arsye, Gjykata çmon se ky pretendim i kërkuesit nuk është i bazuar.
Po kështu, referuar pretendimit tjetër të kërkuesit se procedura e zhvilluar nga Kuvendi për dhënien e autorizimit ka qenë e paragjykuar politikisht, bazuar në sa u parashtrua më sipër nga aktet e Kuvendit (procesverbalit të Këshillit dhe dy raporteve rekomanduese), Gjykata çmon se edhe pse gjatë diskutimit të anëtarëve të Këshillit, në mbledhjen e këtij të fundit, nga disa deklarata të anëtarëve të atij Këshilli, vërehen nuanca politike në trajtimin e kërkesës së Prokurorisë së Posaçme ose edhe paracaktimi i mënyrës së votimit të tyre, kjo është e pranueshme në kontekstin e diskutimeve në një institucion politik të përbërë nga përfaqësues të politikës, siç është Kuvendi, dhe nuk do të thotë se dhënia e autorizimit ka qenë e ndikuar politikisht.
Për më tepër që kërkuesi në kërkesën e tij i referohet në tërësi opinioneve/deklaratave dhe pyetjeve të deputetëve anëtarë të Këshillit, por nuk ka treguar dhe nuk ka arritur të provojë se si këto opinione/deklarata ose pyetje kanë paragjykuar vendimmarrjen e Këshillit.
Në arritjen e këtij përfundimi, Gjykata ka parasysh edhe se, siç del qartësisht nga diskutimet në Këshill, qëllimi i deklaratave/pohimeve të deputetëve, në kuadër të procedurës parlamentare për dhënien e autorizimit për arrestimin/heqjen e lirisë së kërkuesit, ka qenë arsyetimi lidhur me ekzistencën e kushteve për dhënien ose jo të autorizimit dhe jo përcaktimi i fajësisë ose pafajësisë penale të tij.
Gjykata thekson, gjithashtu, se fakti që procedura parlamentare për dhënien e autorizimit për heqjen e lirisë së kërkuesit është vënë në lëvizje për shkak të mospërmbushjes nga kërkuesi të detyrimeve të vendosura më parë nga gjykatat, konkretisht për zbatimin e masës së sigurimit personal “Detyrimi për t’u paraqitur në policinë gjyqësore”, është një tjetër tregues i rëndësishëm i faktit që ajo (procedura) nuk ka qenë e ndikuar politikisht. Për rrjedhojë, ndryshe nga sa pretendon kërkuesi, Gjykata çmon se procedura e zhvilluar nga Kuvendi për dhënien e autorizimit nuk ka qenë e paragjykuar politikisht dhe pretendimi i tij në këtë drejtim nuk është i bazuar.
Për sa i përket pretendimit tjetër të kërkuesit se në procedurën e zhvilluar në Kuvend nuk ka pasur akte provuese mbi bazën e të cilave mbështetet konkluzioni për ekzistencën e faktit penal në ngarkim të tij, Gjykata vlerëson të theksojë se në procedurën për dhënien e autorizimit për arrestimin e deputetit, pra heqjes së imunitetit të tij, nga Kuvendi nuk është i nevojshëm administrimi i të gjithë dosjes gjyqësore në ngarkim të deputetit, por vetëm i atyre akteve që krijojnë dyshimin e arsyeshëm se deputeti ka kryer shkeljen për të cilën kërkohet autorizimi, që në rastin konkret janë vendimet gjyqësore që kanë caktuar më parë masat e sigurimit personal ndaj tij dhe procesverbalet e mbajtura nga oficeri i Policisë Gjyqësore, për (mos)paraqitjen e tij sipas detyrimeve të vendosura në ato vendime.
Në këtë rast, Gjykata, bazuar edhe në raportin e Komisionin të Venecias, mbështet qëndrimin e këtij të fundit se organi parlamentar që shqyrton kërkesën për heqjen e imunitetit nuk duhet të bëjë një vlerësim ligjor të çështjes dhe nuk duhet në asnjë rrethanë të japë qëndrimin e tij për fajësinë ose jo të deputetit përkatës apo bazueshmërinë e procedimit penal. Në këtë rast, duhet të ekzistojë një prezumim themelor se imuniteti duhet të hiqet në të gjitha rastet kur nuk ka asnjë arsye për të dyshuar se akuzat ndaj deputetit janë të motivuara politikisht (shih raportin e Komisionit të Venecias CDL-AD (2014)001 (maj 2014)).
Pra, në vlerësimin e Gjykatës, Kuvendi, në shqyrtimin e kërkesës për heqjen e imunitetit, nuk duhet të vlerësojë përgjegjësinë penale të deputetit dhe as (pa)fajësinë e tij, por vetëm të sigurohet se ekziston dyshimi i arsyeshëm që ai (deputeti) të ketë kryer shkeljet për të cilat kërkohet heqja e imunitetit, si edhe që kjo kërkesë për heqjen e imunitetit parlamentar të mos jetë e ndikuar politikisht. 58. Në këtë kuptim, Gjykata çmon të theksojë se natyra e vendimeve të marra nga organet politike të Kuvendit, siç mund të jetë në rastin konkret Këshilli, të cilat në vetvete kanë natyrë politike, nuk mund të jetë e njëjtë me natyrën e një vendimi gjyqësor. Për këtë arsye ai jo domosdoshmërisht duhet të plotësojë të njëjtat kritere të një vendimi gjyqësor.
Gjithashtu, Gjykata thekson se edhe pse procedura parlamentare për heqjen e imunitetit duket sikur ndërhyn në parimin e prezumimit të pafajësisë, për shkak se mund të perceptohet si një lloj gjykimi politik për themelin e çështjes së (pa)fajësisë së deputetit, kjo procedurë nuk duhet kurrsesi të ketë natyrën e një procedimi gjyqësor ose t’i ngjajë atij, dhe në asnjë rast organi që zhvillon këtë procedurë nuk duhet të vlerësojë (pa)fajësinë e deputetit të cilit kërkohet t’i hiqet imuniteti, e cila vlerësohet vetëm nga gjykatat.
Në këtë kuptim, Gjykata vlerëson të ripohojë qëndrimin e saj se imuniteti i deputetit nuk përbën përjashtim nga rregulli, sipas të cilit çdo person që kryen një vepër penale është subjekt i përgjegjësisë penale, që ndiqet nga prokurorët dhe në fund vendoset nga gjykatat e pavarura (shih vendimin nr. 81, datë 21.11.2024 të Gjykatës Kushtetuese).
Për këtë arsye, ndryshe nga sa pretendon kërkuesi, Gjykata vlerëson se aktet e paraqitura nga organi i akuzës për dhënien nga Kuvendi të autorizimit për arrestimin e kërkuesit, pra heqjes së imunitetit të tij, duket se sjellin mjaftueshëm të dhëna për shqyrtimin e kërkesës së paraqitur nga Prokuroria e Posaçme. Për rrjedhojë, Gjykata çmon se pretendimi i kërkuesit për cenimin e procedurës parlamentare për heqjen e imunitetit, nuk është i bazuar.
Kërkuesi ka pretenduar se arsyetimi i gjykatave për procedurat për përjashtimin e gjyqtares është telegrafik dhe vendimet përmbajnë të dhëna kontradiktore dhe nuk u kanë dhënë zgjidhje të plotë e shteruese pretendimeve të ngritura prej tij. Po ashtu kërkuesi ka pretenduar se GJKKO-ja e Apelit nuk ka arsyetuar se përse ka refuzuar marrjen e provave të tij dhe se arsyetimi arbitrar i asaj gjykate nuk është riparuar as nga Gjykata e Lartë. Po sipas kërkuesit, gjykatat nuk kanë arsyetuar pretendimin e tij në lidhje me mosekzistencën e kushtit procedural “Shkelja e detyrimeve që lidhen me një masë tjetër sigurimi”, të parashikuar nga neni 231 i KPP-së, duke qenë se vendimet me cilat janë caktuar masat e sigurimit nuk i janë njoftuar atij.
Subjekti i interesuar, Prokuroria e Posaçme, ka prapësuar duke argumentuar se vendimet e gjykatave nuk rezultojnë të jenë alogjike, kontradiktore, të paqarta ose në mungesë të elementeve formale, duke plotësuar kështu elementet e përcaktuara nga jurisprudenca kushtetuese për arsyetimin e tyre. Sipas Prokurorisë së Posaçme, gjykatat i kanë dhënë përgjigje kërkuesit për pretendimet e ngritura prej tij.
Në kuptim të nenit 42, pika 1, të Kushtetutës, e drejta e aksesit i garanton individit të drejtën t’i drejtohet një gjykate, e cila do t’i dëgjojë pretendimet e tij dhe do të shpallë një vendim që u jep përgjigje atyre (pretendimeve), përfshirë edhe pretendimet që mund të ngrihen nga pala tjetër, e ndryshme nga kërkuesi, në kuadër të ankimeve që mund të bëhen gjatë zhvillimit të procesit gjyqësor, pas një gjykimi të drejtë dhe publik. Ajo nuk përfshin vetëm të drejtën për të filluar një proces, por edhe të drejtën për të pasur, nga ana e gjykatës, një zgjidhje përfundimtare për mosmarrëveshjen objekt gjykimi.
Nga ana tjetër, e drejta për proces të rregullt ligjor përfshin edhe të drejtën për të pasur një vendim gjyqësor të arsyetuar, që i garantohet individit nga nenet 42 dhe 142, pika 1, të Kushtetutës. Arsyetimi i vendimeve është element thelbësor i një vendimi të drejtë dhe funksioni i një vendimi të arsyetuar është t’u tregojë palëve se ato janë dëgjuar, si dhe u jep mundësinë atyre ta kundërshtojnë atë. Argumentet e pjesës arsyetuese duhet të formojnë një përmbajtje koherente brenda vendimit, i cili përjashton çdo kundërthënie, kontradiksion të hapur ose të fshehtë dhe duhet të jenë, gjithashtu, të mjaftueshme për të mbështetur dhe pranuar pjesën urdhëruese.
Gjithsesi, zbatimi i këtij parimi është vlerësuar nga Gjykata rast pas rasti, në varësi të rrethanave konkrete të çështjes dhe natyrës së vendimit, duke analizuar nëse vendimet gjyqësore të kundërshtuara e kanë përmbushur në mënyrë të mjaftueshme detyrimin për arsyetimin e tyre (shih vendimet nr. 19, datë 21.03.2024; nr. 21, datë 26.09.2022; nr. 6, datë 16.02.2021 të Gjykatës Kushtetuese). Detyrimi për garantimin e standardit të arsyetimit të vendimit gjyqësor nuk nënkupton se kërkohet arsyetim i detajuar për çdo pretendim të palëve ndërgjyqëse, por ai varet nga natyra e vendimit në fjalë.
Po ashtu, Gjykata ka theksuar se ajo nuk vepron si gjykatë e shkallës së katërt dhe për këtë arsye vendimet e gjykatave të juridiksionit të zakonshëm nuk vihen në dyshim, përveç rasteve kur gjetjet e tyre mund të konsiderohen si arbitrare ose haptazi të paarsyeshme.
Bazuar në standardet e mësipërme kushtetuese, Gjykata do të analizojë në vijim nëse në rastin konkret gjykatat e juridiksionit të zakonshëm kanë arsyetuar në mënyrë të mjaftueshme në lidhje me shkaqet që kanë çuar në pranimin e kërkesës së Prokurorisë së Posaçme për zëvendësimin e masës së sigurimit personal ndaj kërkuesit dhe caktimin ndaj tij të masës “Arresti në shtëpi”, si në drejtim të kritereve dhe kushteve për caktimin e masave të sigurimit me natyrë shtrënguese, ashtu edhe në drejtim të pretendimeve të parashtruara nga kërkuesi dhe nëse ky arsyetim plotëson standardet e vendosura nga jurisprudenca kushtetuese.
Gjykata vëren se me kërkesën e datës 22.12.2023, Prokuroria e Posaçme, bazuar në nenet 228-232, 237, 244 dhe 260 të KPP-së, ka kërkuar nga gjykata zëvendësimin e masave të sigurimit personal “Detyrimi për t’u paraqitur në policinë gjyqësore” dhe “Ndalimi i daljes jashtë shtetit”, të vendosura më parë ndaj kërkuesit, me masën e sigurimit personal “Arresti në shtëpi”, për shkak se kërkuesi nuk ka zbatuar vendimin e gjykatave, edhe për pasojë edhe një prej masave të sigurimit personal të vendosur më parë ndaj tij, duke mos u paraqitur asnjëherë përpara Policisë Gjyqësore. 67. Pasi ka marrë në shqyrtim kërkesën, GJKKO-ja e Shkallës së Parë, me vendimin nr. 520, datë 30.12.2023, ka vendosur pranimin e kërkesës së Prokurorisë së Posaçme dhe ka caktuar ndaj kërkuesit masën e sigurimit personal “Arresti në shtëpi”, duke e urdhëruar atë të mos largohej nga banesa, si dhe të mos komunikonte me persona të tjerë, përveç atyre që bashkëjetojnë në të njëjtën banesë me të.
Sipas gjykatës, kërkuesi nuk ka përmbushur detyrimet e tij që vijnë si rezultat i zbatimit dhe respektimit të vendimeve nr. 112/2023 dhe 117/2023 të GJKKO-së së Shkallë së Parë, duke mos u paraqitur përpara Policisë Gjyqësore në katër raste. Sipas asaj gjykate, ekziston dyshimi i arsyeshëm i bazuar në prova, kushti bazë për caktimin e masave të sigurimit (neni 228, pika 1, i KPP-së), se ai është autor i veprës penale për të cilën dyshohet dhe se nuk ka zbatuar në mënyrë të përsëritur detyrimet që i ngarkohen nga ligji procedural penal, në zbatim të vendimeve gjyqësore, për caktimin e masave shtrënguese personale ndaj tij, duke mos u paraqitur para oficerit të Policisë Gjyqësore dhe duke mos paraqitur asnjë arsye të qenësishme që të justifikojë shkeljen e detyrimeve të përcaktuara në vendimet e gjykatës. Po ashtu, GJKKO-ja e Shkallës së Parë ka vlerësuar se në rastin konkret nevojat e sigurimit vijojnë të jenë në të njëjtin stad, por duke qenë se nga ana e kërkuesit, në mënyrë të përsëritur, janë shkelur detyrimet lidhur me zbatimin e masave të sigurimit personal të caktuara nga gjykata, në raport me parashikimet e nenit 228, pika 3, të KPP-së, është para kushteve kur duhet të zëvendësohen ato masa me një masë tjetër më të rëndë. Për këtë arsye, GJKKO-ja e Shkallës së Parë ka vlerësuar se nevojat e sigurimit në ngarkim të kërkuesit janë të tilla që justifikojnë masën e sigurimit “Arresti në shtëpi”, duke qenë se çështja ndodhet në fazën e hetimeve dhe nga ana e organit të akuzës duhet të kryhen ende veprime hetimore, dhe se kërkuesi, për shkak të marrëdhënieve të krijuara për shkak të statusit të tij të mëparshëm si Kryeministër i vendit ose atij aktual, si deputet i Kuvendit, mund të ndikojë ose ndërhyjë në prishjen apo asgjësimin e provave, si edhe krijimin e rrethanave që vështirësojnë mbledhjen e provave, çka, sipas tyre, do të sillte një hetim të mangët. Në lidhje me rrezikun e ikjes, GJKKOja e Shkallës së Parë ka vlerësuar se ekzistojnë akoma rrethanat që kërkuesi mund të largohet.
Për këto arsye, GJKKO-ja e Shkallës së Parë, duke marrë në konsideratë mosrespektimin e urdhërimeve të gjykatës nga kërkuesi, të përcaktuara në vendimin e caktimit të masave të sigurimit personal ndaj tij, të shoqëruar edhe me ekzistencën e kushteve dhe kritereve të përgjithshme dhe të veçanta të normuara në nenin 228 të KPP-së, ka vlerësuar se justifikohet zëvendësimi i masave të sigurimit personal nga “Detyrimi për t’u paraqitur në policinë gjyqësore” dhe “Ndalimi i daljes jashtë shtetit”, në atë “Arresti në shtëpi” (shih faqet 33 e në vijim të vendimit të GJKKO-së së Shkallës së Parë).
Gjatë gjykimit në GJKKO-në e Shkallës së Parë, kërkuesi në datën 26.12.2023 ka paraqitur pranë asaj gjykate kërkesën me objekt përjashtimin e gjyqtares I.Gj. nga shqyrtimi i çështjes. Referuar materialeve të dosjes gjyqësore të administruar për qëllime të këtij gjykimi, rezulton se sipas urdhrit nr. 381, datë 04.12.2023 të zëvendëskryetares së GJKKO-së së Shkallës së Parë, është bërë përditësimi i ndarjes së gjyqtarëve sipas gatishmërisë për muajin dhjetor të vitit 2023. Po ashtu, rezulton se në datën 26.12.2023, zëvendëskryetarja e GJKKOsë së Shkallës së Parë ka nxjerrë urdhrin nr. 418, datë 26.12.2023, sipas të cilit, duke qenë se dy gjyqtarë të asaj gjykate, përkatësisht gjyqtaret F.H. dhe E.D., kishin rënë dakord për zëvendësimin e njëra-tjetrës në gatishmërinë përkatëse, sipas shkresës nr. 3572, prot., datë 26.12.2023, bazuar në nenin 37, paragrafi “b”, të ligjit nr. 98/2016 “Për organizimin e pushtetit gjyqësor në Republikën e Shqipërisë, të ndryshuar (ligji nr. 98/2016), ka urdhëruar përditësimin e ndarjes së gjyqtarëve sipas gatishmërisë.
Ndërkohë, rezulton se sipas vendimit nr. 57, datë 20.11.2023 “Për dhënien e lejes”, zëvendëskryetarja e GJKKO-së së Shkallës së Parë ka miratuar kërkesën e gjyqtares E.D. për dhënien e lejes vjetore për periudhën 26.12.2023 – 29.12.2023.
Kështu, me urdhrin nr. 421, datë 26.12.2023, zëvendëskryetarja e GJKKO-së së Shkallës së Parë, duke qenë se vetë ajo si gjyqtare e gatshme nuk mund të merrte në shqyrtim kërkesën e kërkuesit për përjashtim, si edhe duke qenë se gjyqtarja pasardhëse e gatshme, E.D., ishte me leje vjetore, ka caktuar gjyqtaren R.P. si gjyqtare pasardhëse të gatshme për të marrë në shqyrtim kërkesën e kërkuesit për përjashtimin e saj nga gjykimi i çështjes. Gjyqtarja R.P., pasi administroi edhe mendimin e vet gjyqtares I.Gj. për këtë kërkesë të kërkuesit, me vendimin nr. 521, datë 27.12.2023, ka vendosur deklarimin e papranueshmërisë së saj.
Gjithashtu, rezulton se kërkuesi ka paraqitur përsëri një kërkesë për përjashtimin e gjyqtares I.Gj., e cila ka mbërritur në atë gjykatë në datën 03.01.2024 dhe nuk është pranuar nga GJKKO-ja e Shkallës së Parë me vendimin nr. 23, datë 05.01.2023, për shkak se në datën 30.12.2023 ishte zhvilluar gjykimi i kërkesës së Prokurorisë së Posaçme për zëvendësimin e masës së sigurimit të caktuar ndaj kërkuesit. Pra, kërkesa për përjashtim ishte paraqitur pas dhënies së vendimit të gjykatës për zëvendësimin e masës së sigurimit.
Mbi ankimin e kërkuesit, GJKKO-ja e Apelit, me vendimin nr. 15 (87-2024-23), datë 25.01.2024, ka arsyetuar se kërkesa e paraqitur nga kërkuesi për përjashtimin e gjyqtares I.Gj. nuk përmbante shkaqe nga ato të parashikuara nga neni 20, pika 1, i KPP-së, dhe për këtë arsye nuk përmbush kushtet për pranueshmërinë e saj.
Sipas asaj gjykate, e gjithë procedura e ndjekur nga GJKKO-ja e Shkallës së Parë për caktimin e gjyqtares që ka shqyrtuar kërkesën e kërkuesit për përjashtimin e gjyqtares I.Gj. nga shqyrtimi i çështjes, është në përputhje me përcaktimet e ligjit procedural penal dhe kërkesat ligjore të dispozitave të neneve 18 dhe 19 të KPP-së.
Për këto arsye, GJKKO-ja e Apelit ka arsyetuar se nuk ka pranuar të marrë në shqyrtim vendimmarrjen e shpallur më pas, ex post, nga një gjyqtar tjetër i së njëjtës gjykatë, sepse ai ishte i panevojshëm për vendimmarrjen. Sipas GJKKO-së së Apelit, i pabazuar është edhe shkaku tjetër i ngritur në ankim nga kërkuesi, sipas të cilit gjyqtarja I.Gj. nuk ka pranuar provat e paraqitura nga ai, pasi një vlerësim/çmuarje e tillë nga ajo gjyqtare është bërë në ushtrimin e funksionit gjyqësor të çështjes konkrete dhe në përputhje me diskrecionin e saj të lejuar nga ligji procedural penal (shih faqet 11-13 të vendimit të GJKKO-së së Apelit).
Po ashtu, GJKKOja e Apelit ka arsyetuar njësoj si GJKKO-ja e Shkallës së Parë se kërkuesi ka shkelur detyrimet që përmban masa e sigurimit personal në fuqi ndaj tij. Edhe sipas asaj gjykate, masa e sigurimit personal “Arresti në shtëpi” është në përputhje me kërkesat e nenit 229, pika 2, të KPP-së, që i referohet kriterit të proporcionalitetit ose përzgjedhjes së masës së sigurimit personal në raport të drejtë mes rëndësisë së faktit dhe sanksionit vetëm me burgim që parashikohet për veprën penale të atribuar ose dënimit të mundshëm.
Lidhur me pretendimet për shkelje të të drejtave të kërkuesit në kufizim të lirisë së tij të komunikimit dhe të së drejtës së shprehjes, GJKKO-ja e Apelit ka vlerësuar se në respektim të kufijve diskrecionalë të caktuar nga pika 2 e nenit 237 të KPP-së, GJKKO-ja e Shkallës së Parë ka përzgjedhur një kufizim që është proporcional dhe i motivuar nga interesi publik që prevalon mbi interesin personal të individit (shih faqet 15 e vijuese të vendimit të GJKKO-së së Apelit).
Për rekursin e kërkuesit, Kolegji Penal i Gjykatës së Lartë ka arsyetuar se gjykatat më të ulëta kanë interpretuar drejt ligjin, duke zbatuar të njëjtat procedura e garanci, sikurse edhe në rastet e tjera të ankimimit kundër masave të sigurimit (neni 249), përfshirë këtu garancitë e lidhura me të drejtat e liritë themelore të njeriut për zhvillimin e një gjykimi të kujdesshëm (diligjent) dhe me shpejtësi të çështjeve të kësaj natyre (shih paragrafin 44 të vendimit të Kolegjit Penal të Gjykatës së Lartë). Lidhur me pretendimet e kërkuesit për cenimin e parimeve të pavarësisë dhe paanshmërisë, ai kolegj ka vlerësuar se janë të pambështetura në ligj e prova, pasi, në thelb, mbështeten tek ushtrimi i vendimmarrjes nga gjyqtari, si edhe te drejtimi dhe menaxhimi i procesit gjyqësor (nëpërmjet urdhrave dhe vendimeve) konform tagrave që i njeh ligji.
Sipas Kolegjit Penal, pretendimet në lidhje me njëanshmërinë e gjyqtares, sipas nenit 17, pika 1, shkronja “e”, të KPP-së, janë të pabazuara dhe kanë marrë përgjigje të argumentuara si nga GJKKO-ja e Shkallës së Parë që ka disponuar me vendimin nr. 521, datë 27.12.2023, po ashtu edhe nga GJKKO-ja e Apelit, e cila ka shqyrtuar ankimin edhe ndaj këtij vendimi, duke u dhënë përgjigje të arsyetuara pretendimeve të të hetuarit. Po ashtu, Kolegji Penal ka arsyetuar se duke mbajtur në konsideratë këto fakte, edhe pretendimi i kërkuesit për shkelje nga GJKKO-ja e Apelit, që nuk ka pranuar si provë vendimmarrjen e GJKKO-së së Shkallës së Parë për kërkesën e dytë për përjashtim, nuk e cenon vendimmarrjen objekt rekursi, pasi kjo provë nuk ndikon dhe as passjell një vendimmarrje të ndryshme, e si e tillë me të drejtë është konsideruar një provë e panevojshme (shih paragrafët 44, 48, 50 dhe 51 të vendimit të Kolegjit Penal të Gjykatës së Lartë).
Po ashtu, Kolegji Penal ka arsyetuar se pjesa e pretendimeve që lidhen me vlerësimin e rrethanave të faktit del jashtë juridiksionit ekskluzivisht ligjor të Gjykatës së Lartë, por, megjithatë, ekzistenca e kushteve të përcaktuara në nenet 231 dhe 260 të KPP-së, për zëvendësimin e masës së sigurimit in peius ndaj kërkuesit, është arsyetuar dhe vlerësuar drejt nga të dyja gjykatat, të cilat kanë verifikuar shkeljen e detyrimeve që burojnë nga masa sigurimit personal në fuqi në raport me rëndësinë dhe rrethanat e shkeljes së kryer (pranuar si të tillë nga të dyja gjykatat). Në vlerësimin e Kolegjit Penal, masa e sigurimit është zëvendësuar in peius ndaj kërkuesit në zbatim të neneve 231 dhe 260, pika 3, të KPP-së, për shkak se ai ka shkelur detyrimet që përmban masa e sigurimit personal në fuqi ndaj tij dhe jo për shkak se nevojat e sigurimit janë rënduar. Kolegji Penal, në vlerësimin e tij, ka arsyetuar se gjykatat kanë vlerësuar me të drejtë vijimësinë e nevojave të sigurimit të evidentuara në gjenezë të caktimit të masës së sigurimit personal sipas nenit 228, pika 3, të KPP-së dhe arsyen e zëvendësimit të llojit të masës së sigurimit personal, për shkakun e evidentuar qartësisht në
arsyetimin e vendimmarrjes së tyre. Gjithashtu, Kolegji Penal ka arsyetuar se të dyja gjykatat kanë analizuar dhe evidentuar vijimësinë e ekzistencës së dyshimit të arsyeshëm se kërkuesi ka kryer një vepër penale, kusht ky sine qua non për vlefshmërinë e vazhdimësisë së zbatimit të një mase sigurimi personale. Sipas atij Kolegji, gjykatat më të ulëta i kanë vlerësuar aktuale nevojat e sigurimit, duke evidentuar “shmangien e dëmtimit të hetimeve” dhe “ikjen e kërkuesit” (dy rreziqe të evidentuara që në gjenezë), si dhe kanë arsyetuar përshtatshmërinë e llojit të masës shtrënguese “Arresti në shtëpi” me nevojat e sigurimit sipas rrethanave të rastit konkret.
Kolegji Penal ka arsyetuar edhe në lidhje me ndalimet e urdhëruara nga GJKKO-ja e Shkallës së Parë për të mos komunikuar me persona të tjerë veç atyre që bashkëjetojnë me të në banesë, të cilat, sipas atij kolegji, kanë marrë përgjigje të argumentuar nga GJKKO-ja e Apelit dhe nuk përbëjnë shkak për cenimin e vendimmarrjes objekt rekursi (shih paragrafët 52-58 të vendimit të Kolegjit Penal të Gjykatës së Lartë).
© Panorama.al
