Uashingtoni dhe Tel Avivi fillimisht kishin planifikuar të godisnin Iranin një javë më herët sesa e bënë përfundimisht, por operacioni u shty për arsye operacionale, sipas zyrtarëve të lartë amerikanë dhe izraelitë të cituar nga “Axios”.
Vonesa i dha Presidentit të SHBA-së Donald Trump më shumë kohë për të zgjedhur midis dy strategjive që ai kishte alternuar midis diplomacisë dhe veprimit ushtarak për gati dy muaj.
Në të njëjtën kohë, kjo e bëri raundin e fundit të bisedimeve bërthamore në Gjenevë veçanërisht të rëndësishëm, duke i ofruar Teheranit një shans të fundit për një marrëveshje.
Pasi faza e dytë e bisedimeve SHBA-Iran përfundoi pa përparim të konsiderueshëm më 17 shkurt, zyrtarët ushtarakë në SHBA dhe Izrael po përgatiteshin të vazhdonin me sulme katër ditë më vonë, të shtunën, më 21 shkurt.
Megjithatë, urdhri përfundimtar nuk u dha. Sipas disa zyrtarëve nga të dy vendet, arsyeja kryesore ishin kushtet e pafavorshme të motit në rajon.
Një zyrtar izraelit tha se shtyrja erdhi kryesisht nga pala amerikane dhe lidhej me nevojën për një koordinim më të mirë me Forcat e Armatosura Izraelite.
Një zyrtar i administratës Trump i tha Axios se “ka pasur konsultime të vazhdueshme gjatë dy javëve të fundit”, duke i hedhur poshtë si të ekzagjeruara raportet se vonesa ishte për shkak vetëm të motit. Megjithatë, ai pranoi se “kishte një problem me motin”, duke vënë në dukje se shqetësimi ishte më intensiv në anën izraelite.
Sipas një zyrtari të lartë izraelit, sulmi fillestar ishte projektuar për të synuar Udhëheqësin Suprem të Iranit, Ali Khamenei , si dhe djemtë e tij, si dhe takimet e zyrtarëve të lartë iranianë, duke përfshirë një takim të rregullt javor që mbahej çdo të shtunë.
Ambasadori i Izraelit në Shtetet e Bashkuara, Yesiel Leiter, tha se dy takime të ndara ishin në shënjestër, duke u përqendruar në përgjigjet e mundshme ndaj valës së protestave që përfshinë Iranin.
Në javën midis datave fillestare dhe përfundimtare të sulmit, agjencitë e inteligjencës amerikane dhe izraelite kishin shprehur shqetësim në rritje se Khamenei do të zhvendosej nga rezidenca e tij në një bunker nëntokësor. Tubime të tjera të synuara do të mbaheshin gjithashtu mbi tokë.
Sipas një zyrtari të inteligjencës izraelite, SHBA-të dhe Izraeli kërkuan të “dërgonin mesazhin se nuk kishte sulm të afërt” në mënyrë që Khamenei dhe të tjerët të ndiheshin të sigurt. Një zyrtar i lartë i administratës Trump i tha Axios se ishte i befasuar që Khamenei nuk ishte zhvendosur ende në një bunker.
Vonesa krijoi gjithashtu hapësirë për një raund tjetër bisedimesh, të planifikuar për të enjten në Gjenevë. Ka versione të ndryshme se çfarë përfshinte në të vërtetë ai takim.
Një zyrtar izraelit i tha Axios se bisedimet e Gjenevës kishin për qëllim të blinin kohë deri në datën e re të sulmit, në mënyrë që Teherani të vazhdonte të besonte se diplomacia mbeti opsioni kryesor i Trump.
Një zyrtar i dytë izraelit tha se data e re u caktua për arsye taktike dhe operacionale dhe se bisedimet ishin thelbësore. Nëse ekipi i Trump shihte përparim serioz në Gjenevë, mund ta shtynte përsëri sulmin.
Dy zyrtarë amerikanë gjithashtu hodhën poshtë pretendimin se bisedimet e Gjenevës ishin një mashtrim . Ata thanë se ndërsa të dërguarit e Trump, Jared Kushner dhe Steve Witkoff , ishin shumë skeptikë në lidhje me shanset e një marrëveshjeje, ata nuk ishin atje thjesht për të mashtruar iranianët.
Për më tepër, ekipi i Trump ishte “absolutisht i qartë” se forca ushtarake do të përdorej nëse pala iraniane nuk e pranonte marrëveshjen.
© Panorama.al
